Ana Sayfam Yap Sık Kullanılanlara Ekle
Vergi Takvimi Pratik Bilgiler Resmi Gazete T.C. Kimlik No İnternet Vergi Dairesi KDV Uygulama (e-Kitap) Devlet Teşkilatı Veri Tabanı
MÜKELEF BİLGİ PANOSU
Malul ve Engellilerin Araç Alımlarında ÖTV İstisnası
Maliyetler İle Finansman Giderleri İlişkisi
Doğum yapan sigortalılara yapılan ödemeler
Kıdem tazminatı ve karşılığı
Sermaye Şirketlerinde Kâr Dağıtımı Uygulaması ve Muhasebesi
Özel binek araçlarının kiraya verilmesinde KDV
Kapanış tasdikine tabi defterler ve yapılması gereken
İŞSİZLİK SİGORTASINA GENİŞ PENCEREDEN BAKALIM(YAZI DİZİSİ-1)
Dul yetim aylığı hakkında Son durum nedir.?
Teknoloji geliştirme bölgelerindeki vergi ve sigorta destekleri
Şirket hissesi devrinde vergi sürprizi
Hapse girmeyen 'patron' kalmaz!
Ortakların şirkete borçlanma yasağı
LİSE STAJI EMEKLİLİĞİ ETKİLEMEZ.
Ortaklarının şirkete borçlanma yasağı ve fatura ödemelerinde süre sınırı
SSK İLE İLGİLİ İŞVEREN VE MALİMÜŞAVİRLERİN DİKKAT ETMESİ GEREKEN HUSUSLAR
YILLIK İZİN DÖNEMİ GELDİ.
6111 SAYILI YASA İLE GELEN SİGORTA PRİM TEŞVİKİ
FAZLA MESAİ ÜCRETİNİN HESAPLANMASI HAKKINDA ÖRNEKLER
İşi olmayanlar ceza ödeyecek!
ANA SAYFA
HAKKIMIZDA
KADROMUZ
HİZMETLERİMİZ
MÜKELLEF BİLGİ PANOSU
MESLEKİ YAZILAR
GÜNCEL MEVZUAT
PRATİK BİLGİLER
MUHASEBE STANDARTLARI
EKONOMİ HABERLERİ
VERGİ MEVZUATI
SGK MEVZUATI
İŞKUR MEVZUATI
DİLEKÇEMATİK
VERGİ TAKVİMİ
KDV ORANI ARAMA
İLETİŞİM
EKONOMİ HABERLERİ
Ruslar Türkiye'den vazgeçmiyor!
25 bin TL biriktirene 5 bin TL devletten!
Kapadokya’da 29 liraya ‘oda’
Temiz yakıt
Türk şirketleri CERN ihalelerine katılacak
MÜKELLEF BİLGİ PANOSU
LİNKLER


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
Teknoloji geliştirme bölgelerindeki vergi ve sigorta destekleri
Teknoloji geliştirme bölgelerindeki vergi ve sigorta destekleri
Günümüzde uluslararası piyasalarda rekabet gücünü artırmak isteyen ülkeler Ar-Ge faaliyetlerini teşvik etmektedirler. Bu kapsamda ülkemizde de;
4691 sayılı "Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu" ile "6170 Sayılı Kanun"
5520 sayılı "Kurumlar Vergisi Kanunu"
5746 sayılı "Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun"
ile araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) faaliyetlerinde bulunan mükelleflerin çeşitli yükümlülüklerine ilişkin olarak teşvik ve destekler sağlanmıştır. Bugünkü yazımızda Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu ( 4691 Sayılı Kanun) ile bu bölgelerde faaliyet gösterenlere sağlanan vergi ve sigorta alanındaki istisna ve destekler ile yine bölgede faaliyette bulunanlara sağlanan katma değer vergisine ilişkin destekler ele alınacaktır.
Kurumlar vergisi, gelir vergisi ve damga vergisi istisnaları
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu'nun geçici 2. Maddesi, 6170 Sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile değiştirilmiştir. Anılan yasa düzenlemelerine göre; yönetici şirketlerin bu kanun uygulaması kapsamında elde ettikleri kazançlar ile bölgede faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, münhasıran bu bölgedeki yazılım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları 31 / 12 / 2023 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden müstesnadır.
1 seri Nolu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nin "5.12.2" numaralı bölümünde açıklandığı üzere; bölgede faaliyette bulunan mükelleflerin bölge dışında gerçekleştirdikleri faaliyetlerinden elde ettiği kazançlar, yazılım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilmiş olsa dahi istisnadan yararlanamaz.
Öte yandan, teknoloji geliştirme bölgelerinde yazılım ve Ar-Ge faaliyetinde bulunan şirketlerin, bu faaliyetler sonucu buldukları ürünleri kendilerinin seri üretime tabi tutarak pazarlamaları halinde, bu ürünlerin pazarlanmasından elde edilen kazançların lisans, patent gibi gayrimaddi haklara isabet eden kısmı, transfer fiyatlandırması esaslarına göre ayrıştırılmak suretiyle istisnadan yararlanabilecektir. Üretim ve pazarlama organizasyonu nedeniyle doğan kazancın diğer kısmı ise istisna kapsamında değerlendirilmeyecektir. Ancak, lisans, patent gibi gayrimaddi haklara bağlanmamış olmakla birlikte uyarlama, yerleştirme, geliştirme, revizyon, ek yazılım gibi faaliyetlerden elde edilen kazançlar istisna kapsamında değerlendirilecektir. Örneğin; teknoloji geliştirme bölgesinde yazılım faaliyetinde bulunan şirketin ürettiği yazılımların lisans satışından veya kiralanmasından elde edeceği kazançlar istisnadan yararlanacak, ancak söz konusu yazılımın disk, CD veya elektronik ortamda pazarlanmasından elde edilen kazançların (lisansa isabet eden kısmı hariç) istisnadan yararlanması mümkün olmayacaktır.
Aynı şekilde, bir ilaç şirketince bölgede gerçekleştirilen Ar-Ge faaliyeti sonucu ortaya çıkan kanser ilacına ait gayrimaddi hakkın kiralanması veya devrinden elde edilecek kazançlar istisnadan yararlanacak, ilacın bizzat üretilerek satılması halinde bu faaliyetten elde edilen kazancın gayrimaddi hakka isabet eden kısmı hariç, istisnadan yararlanması mümkün olmayacaktır.
İstisna uygulamasında, mükellefin tam veya dar mükellefiyet esasında kurumlar vergisine tabi olmasının bir önemi yoktur.
Mükelleflerin bölgede faaliyete geçtikleri tarih itibarıyla tamamlamış oldukları yazılım ve Ar-Ge'ye dayalı projelerden elde edecekleri kazançların istisna kapsamında değerlendirilmesi mümkün değildir. Diğer taraftan, mükelleflerin bölgede faaliyete geçmeden önce başlayıp, bölgede devam ettirdikleri yazılım ve Ar-Ge'ye dayalı projelerden sağladıkları kazancın, sadece projenin bölgede gerçekleştirilen kısmına isabet eden tutarı istisnadan yararlanabilecektir.
4691 sayılı Kanun'un geçici 2'nci maddesinde yer alan istisna, bir kazanç istisnası olup istisna kapsamındaki faaliyetlerden elde edilen hasılattan bu faaliyetler nedeniyle yüklenilen gider ve maliyet unsurlarının düşülmesi sonucu bulunacak kazancın tamamı kurumlar vergisinden istisna olacaktır.
Kanun uygulaması kapsamında istisna olan faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde, bu zararların istisna kapsamında olmayan diğer faaliyetlere ilişkin kazançlardan indirilmesi mümkün değildir.
Bölgede faaliyet gösteren mükelleflerin, 4691 sayılı Kanun kapsamı dışındaki ticari işlemlerinden elde edecekleri gelirleri ile olağandışı gelirleri 1 Seri Nolu Kurumlar Vergisi Tebliği'nde istisna kapsamında değerlendirilmemiştir. Bu kapsamda, nakitlerin değerlendirilmesi sonucu oluşan faiz gelirleri, yabancı para cinsinden aktifler dolayısıyla oluşan kur farkları ve iktisadi kıymetlerin elden çıkarılmasından doğan gelirler istisna kapsamında değerlendirilmeyecektir.
Bölgede faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerine, diğer kurumlardan geri ödeme koşuluyla sermaye desteği olarak sağlanan yardımlar, borç mahiyetinde olduğundan bu yardımların ticari kazanca dahil edilmesi söz konusu olmayacaktır.
Diğer taraftan, teknoloji geliştirme bölgelerinde faaliyet gösteren mükelleflere, istisnadan yararlanan Ar-Ge projelerine ilişkin olarak, TÜBİTAK ve benzeri kurumlar tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde hibe şeklinde sağlanan destek tutarları ile diğer kurumların bu mahiyetteki her türlü bağış ve yardımları, kurum kazancına dahil edilecek ve istisnadan yararlandırılacaktır.
İstisna kapsamına giren faaliyetler ile bu kapsama girmeyen işlerin birlikte yapılması halinde müşterek genel giderlerin, bu faaliyetler ile ilgili olarak cari yılda oluşan maliyetlerin birbirine oranı esas alınarak dağıtılması gerekmektedir. İstisna kapsamına giren ve girmeyen faaliyetlerde müştereken kullanılan tesisat, makine ve ulaştırma vasıtalarının amortismanlarının ise bunların her bir işte kullanıldıkları gün sayısına göre dağıtımının yapılması gerekmektedir. Hangi işlerde ne kadar süreyle kullanıldığı tespit edilemeyen sabit kıymetlere ilişkin amortismanlar, müşterek genel giderlerle birlikte dağıtıma tabi tutulacaktır.
Yönetici şirketler dahil olmak üzere bölgede faaliyet gösteren kurumların, bu bölgelerde elde ettikleri kazançları dağıtmaları halinde, dağıtılan kâr payları üzerinden elde edenin hukuki niteliğine göre Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b) alt bendi ile Kurumlar Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin ikinci fıkrası ve 30 uncu maddesinin üçüncü ve altıncı fıkraları uyarınca vergi kesintisi yapmaları gerekmektedir.
Bölgede çalışan; Ar-Ge ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri, 31 / 12 / 2023 tarihine kadar her türlü vergiden müstesnadır. Muafiyet kapsamındaki destek personeli (Ar-Ge faaliyetlerine katılan veya bu faaliyetlerle doğrudan ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant, sekreter, işçi ve benzeri personel) sayısı Ar-Ge personeli (Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı, yazılımcı ve teknisyenler) sayısının yüzde onunu aşamaz. Yönetici şirket, ücreti gelir vergisi istisnasından yararlanan kişilerin Bölgede fiilen çalışıp çalışmadığını denetler. Ancak, Bölgelerde yer alan girişimcilerin yürüttükleri Ar-Ge projesi kapsamında çalışan Ar-Ge personelinin, Bölgede yürüttüğü görevle ilgili olarak yönetici şirketin onayı ile Bölge dışında geçirmesi gereken süreye ait ücretlerinin bir kısmı gelir vergisi kapsamı dışında tutulur. Kapsam dışında tutulacak ücret miktarı, Maliye Bakanlığı'nın uygun görüşü alınarak hazırlanacak yönetmelikle belirlenir. Yönetici şirketin onayı ile Bölge dışında geçirilen sürenin bölgede yürütülen görevle ilgili olmadığının tespit edilmesi halinde, ziyaa uğratılan vergi ve buna ilişkin cezalardan ilgili işletme sorumludur.
Bölgede çalışan araştırmacı, yazılımcı ve Ar-Ge personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri damga vergisinden de istisnadır. Dolayısıyla, bölgede çalışan bu kapsamdaki personelin ücretleri üzerinden binde 6.6 oranındaki damga vergisi kesintisi de yapılmayacaktır.
Katma Değer Vergisi istisnası
Katma Değer Vergisi Kanunu'nun Geçici 20'nci maddesine göre 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu'na göre teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyette bulunan girişimcilerin kazançlarının gelir veya kurumlar vergisinden istisna bulunduğu süre içinde (31.12.2023 tarihine kadar) münhasıran bu bölgelerde ürettikleri ve sistem yönetimi, veri yönetimi, iş uygulamaları, sektörel, internet, mobil ve askeri komuta kontrol uygulama yazılımı şeklindeki teslim ve hizmetleri katma değer vergisinden müstesnadır. Maliye Bakanlığı program ve lisans türleri itibarıyla istisnadan yararlanılacak bedele ilişkin olarak asgari sınır belirlemeye, istisna uygulanacak yazılım programlarını tanımlamaya ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit etmeye yetkilidir. Bakanlık bu yetkisini kullanarak 60 Seri Nolu Katma Değer Vergisi Sirküleri'nde konuya ilişkin açıklamalar yapmıştır.
Anılan sirkülerde belirtildiği üzere; söz konusu istisna teknoloji geliştirme bölgesinde üretilen sistem yönetimi, veri yönetimi, iş uygulamaları, sektörel, internet, mobil ve askeri komuta kontrol uygulama yazılımları şeklindeki teslim ve hizmetleri kapsamaktadır. Teknoloji geliştirme bölgesinde üretilse dahi, bunlar dışındaki teslim ve hizmetler istisna kapsamına girmemektedir. Dolayısıyla, oyun programları, network uygulamaları gibi yazılımlar istisna kapsamında bulunmamaktadır.
Öte yandan, teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyette bulunan girişimciler tarafından münhasıran bu bölgelerde üretilen yazılımlar için alınan her türlü mal ve hizmet, söz konusu yazılım satışlarının vergiden istisna olup olmadığına bakılmaksızın genel esaslara göre KDV'ye tabi tutulacaktır. Benzer şekilde, bölgede faaliyette bulunan bir firmaya bu bölgede verilen danışmanlık hizmeti de KDV'ye tabi olacaktır.
KDV Kanunu'nun 30/a maddesinde ise vergiye tabi olmayan veya vergiden istisna edilmiş bulunan malların teslimi ve hizmet ifası ile ilgili alış vesikalarında gösterilen veya bu mal ve hizmetlerin maliyetleri içinde yer alan KDV'nin indirim konusu yapılamayacağı hükme bağlanmıştır.
Dolayısıyla, KDV Kanunu'nun geçici 20/1 inci maddesi kapsamında yapılan teslim ve hizmetler için yüklenilen KDV'nin KDV Kanunu'nun 30/a maddesi gereğince indirim ve iadesi mümkün olmayıp söz konusu vergi, gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde işin mahiyetine göre gider, maliyet veya kanunen kabul edilmeyen gider olarak dikkate alınabilecektir.
Buna göre, teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyette bulunan bir firmanın;
- Bölgede ürettiği "hastane bilgi yönetim sistemleri yazılımı programı" satışı ile bu yazılıma yönelik güncelleme işi kanunun geçici 20/1'inci maddesine göre KDV'den istisna olacaktır. Güncelleme dışında bu yazılımla ilgili verilen bakım, destek (otomasyon) hizmetleri istisna kapsamında yer almamaktadır.
- Bölgede ürettiği eğitim yazılımları kanunun geçici 20/1'inci maddesine göre KDV'den istisna olacaktır. Ancak, bu yazılımı teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyette bulunan firmadan alan firmaların satışları genel hükümler çerçevesinde KDV'ye tabi tutulacaktır.
- Kanunun geçici 20/1'inci maddesi kapsamındaki teslim veya hizmetleri KDV'den istisna olacak, web sitesi aracılığıyla verdiği reklam hizmeti ise bu kapsamda yer almadığından KDV'ye tabi tutulacaktır.
- İşlevlerini yerine getirmek için yazılım kullanan ürün, aygıt, eşya vb. donanımlar ile bu donanımlara ilişkin hizmetler istisna kapsamına girmemektedir.
- Bölgede ürettiği yazılımı farklı kişilere satması ya da satışın CD veya elektronik ortamda yapılması istisna uygulanmasına engel değildir. Ancak, bu yazılımın bayilerce satışında istisna uygulanmayacaktır.
- Bölgede üretilen yazılımın kanunun 11 ve 12'nci maddeleri kapsamında ihraç edilmesi halinde, bu ihracata ilişkin yüklenilen KDV'nin kanunun 32'nci maddesine göre indirim ve iade konusu yapılması ise mümkün bulunmaktadır.
Sigorta prim desteği
4691 Sayılı Kanun kapsamında ücreti gelir vergisinden istisna tutulmuş fiilen çalışan personelin gelir vergisi istisnasının uygulandığı sürece, gelir vergisinden istisna tutulan ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı, her bir çalışan için beş yıl süre ile Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
 
Dünya Gazetesi
Akif AKARCA / Dr.Mehmet ŞAFAK
Devlet Teşkilatı Veri TabanıMevzuat Bilgi SistemiResmi GazeteDevlet ArşivleriGenelge Bilgi SistemiDevlet Arşivleri
   © 2017 | Selçuk AYDIN - Serbest Muhasebeci Mali Müşavir | Her Hakkı Saklıdır.
Proje Dinamik